Hành trình "tái sinh" những nụ cười không trọn vẹn
Sảnh Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam – Cuba rộn ràng từ sáng sớm. Hàng trăm gia đình miền núi phía Bắc mang theo những đứa trẻ chịu khiếm khuyết bẩm sinh vùng hàm mặt hội tụ về đây. Ánh mắt đau đớn, bàn tay nắm chặt của các bậc phụ huynh gửi gắm một khát vọng lớn lao: tìm lại diện mạo bình thường và tiếng nói tròn vành cho con em.
Chương trình khám sàng lọc và phẫu thuật nhân đạo do Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam – Cuba phối hợp cùng Tổ chức Operation Smile thực hiện diễn ra từ ngày 12 đến 16/10 đã mở ra cơ hội chữa lành cho hàng trăm bệnh nhi mắc khe hở môi, vòm miệng, nối dài những giấc mơ tưởng chừng bị dở dang.
Nỗi niềm dưới những mái nhà sàn
Để kịp có mặt tại bệnh viện từ sớm, chị Cầm Thị Đỉa (Mai Sơn, tỉnh Sơn La) ôm con gái 3 tuổi bắt xe đò xuyên đêm vượt hàng trăm cây số đèo dốc. Nhìn con đùa nghịch với khuôn miệng chưa trọn vẹn, lòng người mẹ như có ngàn mũi kim châm.
Chị Đỉa ngậm ngùi chia sẻ, từ lúc cất tiếng khóc chào đời, gia đình đã bao trùm trong lo âu. Càng lớn, thiệt thòi của con càng rõ. Việc ăn uống hằng ngày thành thử thách gian nan khi sữa và nước liên tục trào ngược ra mũi. Đến tuổi tập nói, con chỉ phát ra âm thanh ậm ừ không rõ tiếng. Sự khác biệt khiến tương lai bé trở thành dấu hỏi lớn đè nặng lên vai người mẹ vùng cao. Vì điều kiện kinh tế khó khăn, gia đình chỉ biết trông chờ vào các đợt mổ từ thiện. Nhận tin có chương trình tại Hà Nội, chị vội vàng đưa con xuống khám.
Tương tự là hoàn cảnh chị Tòng Thị Lình cùng con trai Nguyễn Khang Việt, người dân tộc Thái đến từ Sơn La. Cậu bé Khang Việt từng trải qua ca mổ ban đầu khi còn nhỏ để khép khe hở. Dù việc ăn uống cải thiện rõ rệt, nhưng di chứng phát âm ngọng nghịu cùng hàm răng mọc lệch lạc vẫn cản trở bước chân em đến trường. Chị Lình hy vọng chuyến đi này giúp các bác sĩ can thiệp chuyên sâu, chỉnh sửa khiếm khuyết còn lại để con tự tin hòa nhập cùng bạn bè.
Sự chuẩn bị chu đáo và tinh thần y đức
Đứng trước số lượng bệnh nhân lớn đến từ các tỉnh thành, Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam – Cuba đã chủ động xây dựng phương án tiếp đón khoa học. Hơn 50 cán bộ, bác sĩ, điều dưỡng thuộc các chuyên khoa Phẫu thuật Hàm mặt, Gây mê hồi sức, Tạo hình thẩm mỹ được huy động tối đa lực lượng.
ThS.BS Bạch Minh Tiến, Trưởng khoa Phẫu thuật tạo hình cho biết, đợt này ê-kíp dự kiến thăm khám cho khoảng 150 đến 170 trẻ. Qua sàng lọc gắt gao về thể trạng và các chỉ số sinh hóa, dự kiến có từ 70 đến 80 trường hợp đủ tiêu chuẩn bước vào phòng mổ. Ngay trong ngày đầu tiên, ban tổ chức đã khám cho 136 em và lựa chọn 71 bệnh nhi đủ điều kiện phẫu thuật. Sự chuẩn bị chu đáo từ khâu phân luồng giúp giảm mệt mỏi cho bệnh nhân, đảm bảo quy trình thăm khám diễn ra nhanh chóng, chính xác.
Lộ trình chữa lành toàn diện
Phẫu thuật khe hở môi, vòm miệng là cả hành trình y khoa dài hơi. ThS.BS Hoàng Phong Mỹ, Trưởng khoa Phẫu thuật Hàm mặt phân tích, mỗi độ tuổi của trẻ tương ứng với một mốc can thiệp chiến lược nhằm đảm bảo sự phát triển hài hòa cả về chức năng lẫn thẩm mỹ.
Giai đoạn đầu bắt đầu lúc trẻ 6 tháng tuổi nhằm khép khe hở môi. Tiếp đó, từ 9 đến 12 tháng tuổi là thời điểm vàng phẫu thuật đóng vòm miệng. Trước khi vào lớp 1, các em được điều trị di chứng thẩm mỹ. Khi trẻ từ 8 đến 10 tuổi, bác sĩ thực hiện nắn chỉnh răng và ghép xương ổ răng. Ở giai đoạn 15 đến 18 tuổi, phẫu thuật chỉnh hình xương hàm mặt phức tạp hơn sẽ hoàn thiện diện mạo và chức năng nhai.
Bên cạnh phẫu thuật, việc tập luyện phát âm sau mổ đóng vai trò then chốt. Đóng vòm miệng mới chỉ tạo cấu trúc giải phẫu, còn việc giúp trẻ cất tiếng nói rõ ràng đòi hỏi sự kiên nhẫn luyện tập mỗi ngày. Đối với những em chưa đủ điều kiện mổ đợt này, các bác sĩ đã lập hồ sơ theo dõi, vạch lộ trình chăm sóc dinh dưỡng kỹ lưỡng và hẹn thời điểm can thiệp phù hợp nhất.
Chương trình không chỉ vá lành vết khuyết gương mặt mà còn tái sinh một cuộc đời. Nhìn ánh mắt rạng rỡ của cha mẹ khi cầm phiếu hẹn, ai nấy đều cảm nhận rõ giá trị sự sẻ chia.
Những vết sẹo mổ rồi sẽ mờ dần, trả lại cho các em nụ cười trong trẻo. Sự can thiệp kịp thời xua tan nỗi tự ti, mở ra cơ hội đi học, giao tiếp và trưởng thành bình đẳng như bao đứa trẻ khác. Và sự kết hợp bền chặt giữa chuyên môn y tế và lòng nhân ái đã biến Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam – Cuba thành điểm tựa niềm tin vững chắc, mang theo lời cam kết không để bất kỳ bạn nhỏ nào bị bỏ lại phía sau./.