IOAA 2026- góp thêm một bước vào hành trình xây dựng Thủ đô bằng tri thức và sáng tạo
Chiều 26/9, tại Đại học Phenikaa, UBND Thành phố Hà Nội phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức khai mạc Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ XIX năm 2026 (IOAA 2026).

Tham dự buổi lễ có: Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng; Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn; Giáo sư Aniket Sule, Chủ tịch IOAA; Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND thành phố Trần Thế Cương; Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà cùng đại diện lãnh đạo các sở, ngành của và gần 500 đại biểu quốc tế là các nhà khoa học, sinh viên…

Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết, Hà Nội từ lâu là một trong những trung tâm lớn về giáo dục, đào tạo và nghiên cứu của Việt Nam, nơi tập trung nhiều trường đại học, viện nghiên cứu, đội ngũ trí thức, nhà khoa học và nguồn nhân lực chất lượng cao.
Trên nền tảng đó, Hà Nội đang đặt khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo vào vị trí ngày càng quan trọng trong chiến lược phát triển Thủ đô; đồng thời chủ động mở rộng hợp tác với các trung tâm tri thức, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo trong khu vực và trên thế giới.

Là thành viên Mạng lưới các Thành phố sáng tạo và Mạng lưới Thành phố học tập toàn cầu của UNESCO, Hà Nội mong muốn không chỉ tiếp nhận những giá trị tri thức và sáng tạo của thế giới, mà còn đóng góp ngày càng tích cực vào các mạng lưới hợp tác quốc tế về giáo dục, khoa học và đổi mới sáng tạo.
Với nền tảng về giáo dục, nghiên cứu và nguồn nhân lực, cùng quyết tâm đổi mới mạnh mẽ, Hà Nội đang hướng tới trở thành một trung tâm có sức cạnh tranh về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; một điểm kết nối ngày càng quan trọng giữa các nhà khoa học, chuyên gia, cơ sở nghiên cứu và những tài năng trẻ của Việt Nam với khu vực và thế giới.
Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng
Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng khẳng định, việc đăng cai IOAA 2026 có ý nghĩa thiết thực đối với Hà Nội. Một kỳ thi khoa học quốc tế có sự tham gia của những học sinh tài năng, các nhà khoa học và nhà giáo từ nhiều quốc gia là cơ hội để Thủ đô tiếp cận những ý tưởng mới, thúc đẩy giao lưu học thuật và khơi dậy mạnh mẽ hơn niềm say mê khoa học trong thế hệ trẻ.

Gửi lời nhắn tới các thí sinh, Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng cho rằng, chính các em, những người trẻ cùng chung niềm say mê khám phá vũ trụ và khoa học sẽ làm nên sức sống cũng như ý nghĩa đặc biệt của IOAA 2026.
Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội mong muốn các thí sinh bước vào kỳ thi với tinh thần tự tin, trung thực và quyết tâm, phát huy tốt nhất năng lực của mình. Quan trọng hơn, các em cần luôn giữ được sự tò mò, niềm say mê khám phá và tinh thần không ngừng đặt ra những câu hỏi mới. Khoa học luôn bắt đầu từ những câu hỏi; và những bước tiến mới của khoa học sẽ được tạo nên bởi những người trẻ có khát vọng tìm hiểu những điều chưa biết và đủ bền bỉ để đi tìm câu trả lời.
Với trách nhiệm của thành phố chủ nhà, Hà Nội đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Ủy ban IOAA quốc tế, Đại học Phenikaa và các cơ quan, đơn vị liên quan để chuẩn bị các điều kiện cần thiết cho kỳ thi. Trong suốt thời gian diễn ra IOAA 2026, thành phố sẽ tiếp tục phối hợp và tạo điều kiện thuận lợi để các hoạt động của kỳ thi được tổ chức an toàn, nghiêm túc, công bằng, chuyên nghiệp và đúng quy chế.
Thay mặt lãnh đạo thành phố, đồng chí Vũ Đại Thắng trân trọng cảm ơn Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Ủy ban IOAA quốc tế, Đại học Phenikaa cùng các cơ quan, đơn vị và cá nhân đã phối hợp, đồng hành trong công tác chuẩn bị và tổ chức kỳ thi. Hà Nội trân trọng cơ hội được đồng hành cùng IOAA 2026 và được đón những tài năng trẻ đến với Thủ đô trong hành trình khám phá tri thức.
Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh, mỗi sự kiện khoa học quốc tế được tổ chức tại Hà Nội đều góp thêm một bước vào hành trình xây dựng Thủ đô bằng tri thức và sáng tạo; nơi những giá trị truyền thống được tiếp nối bằng tinh thần đổi mới và khát vọng vươn tới những chuẩn mực phát triển cao hơn. Đó là Hà Nội mà chúng tôi đang cùng nhau xây dựng một Thủ đô giàu bản sắc, giàu tri thức, năng động, sáng tạo và ngày càng có đóng góp xứng đáng vào sự phát triển chung của đất nước, khu vực và thế giới.

Tại buổi lễ, Chủ tịch Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế Aniket Sule chào mừng các đoàn đại biểu, nhà khoa học, giáo viên và học sinh đến với Hà Nội - Thủ đô nghìn năm văn hiến của Việt Nam. Theo ông Aniket Sule, việc tổ chức một sự kiện quốc tế quy mô lớn tại Hà Nội đòi hỏi sự nỗ lực rất lớn của nhiều cơ quan, đơn vị.
Chủ tịch IOAA bày tỏ cảm ơn sự chỉ đạo của UBND thành phố Hà Nội, sự phối hợp của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, Đại học Phenikaa cùng các sở, ban, ngành và lực lượng tham gia tổ chức. Ông đặc biệt ghi nhận những nỗ lực trong hỗ trợ cấp thị thực, bảo đảm an ninh, tổ chức các hoạt động tham quan và các công việc hậu cần phía sau sự kiện.
Đánh giá cao vai trò của Đại học Phenikaa, ông Aniket Sule nhấn mạnh, chỉ một năm trước, khi địa điểm đăng cai IOAA 2026 được lựa chọn, cung thiên văn tại trường chưa được khởi công. Tuy nhiên, đến tháng 6-2026, công trình đã hoàn thành và đi vào hoạt động; Tiểu ban Học thuật cũng hoàn thành các mã lệnh để xây dựng những bài thi IOAA tại đây.
Tại IOAA 2026, các học sinh đến từ nhiều châu lục có cơ hội gặp gỡ, trao đổi ý tưởng và tìm hiểu những nền văn hóa khác nhau. Ông Aniket Sule nhấn mạnh, sau 20 năm, có thể các em không còn nhớ cụ thể những bài thi đã giải nhưng sẽ trân trọng những tình bạn được hình thành tại IOAA.
Theo Chủ tịch IOAA, những mối liên kết quốc tế được tạo dựng từ kỳ thi là niềm hy vọng cho một tương lai hòa bình hơn trong một thế giới mà các quốc gia cùng chung sống. Đồng thời chúc các đại biểu, các đoàn dự thi có những ngày đáng nhớ tại Hà Nội và thành công tại Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ XIX.

Phát biểu tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu cho biết, đây là lần đầu tiên Việt Nam đăng cai Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế, tiếp nối các Kỳ thi Olympic Toán học quốc tế năm 2007, Olympic Vật lý quốc tế năm 2008 và Olympic Hóa học quốc tế năm 2014 đã được tổ chức rất thành công.
Với quy mô lớn nhất từ trước đến nay, Kỳ thi năm nay có 65 đội tuyển đến từ 64 quốc gia và vùng lãnh thổ, với gần 500 thành viên, trong đó có khoảng 320 học sinh, thí sinh.
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu khẳng định, Kỳ thi của chúng ta mang ý nghĩa vượt ra ngoài một cuộc tranh tài. Đó không chỉ là một kỳ thi dành cho những học sinh xuất sắc, mà còn là một diễn đàn khoa học trẻ, nơi các em học sinh được chia sẻ tri thức, khơi mở tài năng và hình thành những trải nghiệm mới.
Ngày 10/9/2026 vừa qua, tại Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ tổ chức tại Thủ đô Paris, Cộng hòa Pháp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nêu rõ thông điệp của Việt Nam đối với cộng đồng quốc tế, đó là: chúng ta cần giữ gìn không gian vũ trụ vì mục đích hòa bình; đặt con người và phát triển bền vững trên Trái đất ở vị trí trung tâm; bảo đảm bình đẳng giữa các quốc gia trong tham gia và thụ hưởng thành quả nghiên cứu, công nghệ.
Theo Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu, Kỳ thi chính là một trong những giải pháp góp phần vun đắp nền móng cho tầm nhìn đó. Bởi mọi chương trình vũ trụ, mọi sáng kiến hợp tác đều bắt đầu từ con người - từ những bạn trẻ biết say mê đặt câu hỏi trước bầu trời. Đầu tư cho các em hôm nay chính là đầu tư cho tương lai chung của nhân loại.
Đảng và Nhà nước Việt Nam nhất quán xác định giáo dục và đào tạo, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là quốc sách hàng đầu, là lựa chọn chiến lược cho tương lai đất nước; nhiệm vụ phát hiện, bồi dưỡng và tạo môi trường phát triển cho tài năng trẻ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Việc Việt Nam đăng cai Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế năm 2026 mở thêm cơ hội để thế hệ trẻ Việt Nam kết nối, hội nhập với cộng đồng giáo dục, khoa học quốc tế.

.jpg)
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu cũng nhấn mạnh, Việt Nam cũng đang từng bước đầu tư phát triển lĩnh vực khoa học vũ trụ, với các vệ tinh quan sát Trái đất và các đài thiên văn. Việt Nam luôn coi trọng và mong muốn mở rộng hợp tác quốc tế trong giáo dục, đào tạo, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; sẵn sàng đồng hành cùng các quốc gia trong phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, trong đó có lĩnh vực thiên văn học và khoa học vũ trụ.
Bên cạnh những giờ thi đầy thử thách, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu mong các nhà khoa học và các em học sinh, thí sinh sẽ có những trải nghiệm đáng nhớ về đất nước, con người Việt Nam và một Thủ đô Hà Nội nghìn năm văn hiến, thân thiện, mến khách.
Tham dự kỳ thi năm nay, Việt Nam có 10 học sinh trong hai đội tuyển. Để đạt kết quả tốt nhất, từ ngày 4/7 đến 24/9, các thành viên đội tuyển đã trải qua khoảng 1.200 tiết bồi dưỡng, nội dung tập trung vào kiến thức lý thuyết về thiên văn học và vật lý thiên văn, thực hành, xử lý số liệu, tiếng Anh, tâm lý và kỹ năng làm việc nhóm.