Kiến tạo hệ sinh thái công nghiệp văn hóa Hà Nội trong kỷ nguyên mới

1. Sự bứt phá của Festival Thăng Long - Hà Nội 2026 nằm ở chỗ biến di sản thành những không gian sống động, nơi lịch sử, truyền thống và quá khứ đối thoại cùng đời sống hiện tại.

Lấy Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám hay Bảo tàng Hà Nội, làng gốm Bát Tràng làm trục tọa độ chính, Festival năm nay không chỉ “trưng bày” hiện vật, di sản văn hóa vật thể và phi vật thể mà còn kiến tạo một hệ sinh thái sáng tạo toàn diện.

Ở đó, công nghệ hiện đại như thực tế ảo, công nghệ trình chiếu ánh sáng 3D Mapping kết hợp âm nhạc đương đại hội tụ để kể câu chuyện ngàn năm theo một ngôn ngữ hoàn toàn mới. Người dân đến với các không gian tại Festival Thăng Long - Hà Nội 2026 không còn là những người đứng ngoài quan sát như cách tham quan cũ, mà trở thành những “lữ khách thời gian” trực tiếp tương tác, trải nghiệm và cảm nhận nhịp đập của lịch sử - văn hóa bằng tất cả các giác quan. Sự giao thoa này chính là cốt lõi của công nghiệp văn hóa: lấy chất liệu di sản làm nền tảng, lấy công nghệ và tư duy, hành động làm phương tiện để tăng các giá trị văn hóa và di sản.

Bên cạnh công nghệ, một điểm nhấn của Festival Thăng Long - Hà Nội 2026 là việc quy tụ các nghệ sĩ, nhà sáng tạo, chuyên gia trong và ngoài nước. Theo Ban tổ chức, dự Festival năm nay có các đoàn nghệ thuật Some Linez đến từ Nhật Bản, Han Ul của Hàn Quốc, Punjabi “Kuljeet Singh & Party” từ Ấn Độ cùng các đơn vị nghệ thuật của Việt Nam: Nhà hát Nghệ thuật Ca kịch Huế, Đoàn Nghệ thuật tỉnh Điện Biên, Đoàn Ca múa Dân tộc Đắk Lắk, Nhà hát Nghệ thuật Hát Bội Thành phố Hồ Chí Minh.

Sự góp mặt của các đoàn nghệ thuật trong và ngoài nước tại chương trình Giao lưu nghệ thuật quốc tế “Thăng Long – Hà Nội, nhịp cầu di sản” trong Festival đem tới cho khán giả những thanh âm của ca, múa, âm nhạc dân tộc hòa quyện cùng nghệ thuật đặc sắc đến từ các quốc gia, mở ra một không gian giao thoa văn hóa đầy sắc màu – nơi những giá trị truyền thống Việt Nam gặp gỡ, đối thoại và hòa nhịp cùng tinh hoa nghệ thuật trong nước và quốc tế.

Tại đây, chúng ta có thể cảm nhận được tinh thần hội nhập văn hóa, và Festival Thăng Long – Hà Nội 2026 là sân khấu để kết nối, lan tỏa những giá trị văn hóa – di sản của Hà Nội, Việt Nam nói chung với thế giới.

2. Nếu nhìn nhận Festival Thăng Long - Hà Nội 2026 dưới góc độ kinh tế, đây không chỉ là sự kiện mang ý nghĩa văn hóa xã hội mà còn là hoạt động tạo lực đẩy trực tiếp cho các ngành kinh tế trọng điểm của Thủ đô, đặc biệt là kinh tế đêm, du lịch văn hóa và thị trường dịch vụ.

Ban tổ chức Festival Thăng Long - Hà Nội năm 2026 kỳ vọng, với chuỗi chương trình diễn ra liên tục trong 10 ngày, Festival năm nay hướng tới mục tiêu thu hút khoảng 250.000 lượt khách tham quan, tương tác. Mục tiêu này đã được nâng lên so với Festival Thăng Long - Hà Nội năm 2025 (thu hút khoảng 200.000 lượt du khách), nhưng năm nay thời gian chỉ 10 ngày (ít hơn 6 ngày so với năm 2025).

Du lịch văn hóa luôn là thế mạnh cạnh tranh cốt lõi của Thủ đô, nhưng trong nhiều năm, Hà Nội vẫn đi tìm đáp án cho bài toán: “làm gì để khách du lịch đến tham quan Thủ đô dài ngày, chi tiêu cao và sẽ quay lại Hà Nội?”. Với Festival Thăng Long - Hà Nội 2026, sự kiện này có thể là đáp án cho bài toán ấy bằng cách tạo ra một chuỗi các sự kiện kéo dài, các chương trình biểu diễn nghệ thuật về đêm, các không gian di sản làng nghề và thiết kế sáng tạo hấp dẫn.

Nhờ đó, thời gian lưu trú của du khách đến với Hà Nội có thể kéo dài hơn, mức chi tiêu của khách du lịch cũng sẽ tăng, trực tiếp thúc đẩy các ngành lưu trú, vận tải, ẩm thực và bán lẻ. Đồng thời, kinh tế đêm của Hà Nội giàu tiềm năng nhưng chưa được khai thác hiệu quả, nay với Festival Thăng Long - Hà Nội 2026 sẽ tạo một bệ phóng để bứt phá, chuyển hóa thành nguồn thu từ nghệ thuật, giải trí qua các không gian sáng tạo trong lòng di sản Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu – Quốc Tử Giám... hoặc phố đi bộ hồ Gươm về đêm.

3. Festival Thăng Long - Hà Nội 2026 cũng đóng vai trò là “bệ phóng thương hiệu” cho các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa của Hà Nội. Trong nền kinh tế tri thức, thương hiệu “Thành phố Sáng tạo” hay “Thành phố Vì hòa bình”, “Thủ đô của lương tri và phẩm giá con người” là tài sản vô hình có giá trị cao để thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài vào lĩnh vực công nghệ, thiết kế, truyền thông và kiến trúc.

Khi Hà Nội chứng minh được năng lực tổ chức một sự kiện tầm cỡ quốc tế như Festival Thăng Long - Hà Nội nói riêng, các sự kiện khác như Lễ hội Áo dài du lịch Hà Nội, Festival Thu Hà Nội, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội... nói chung, mang đậm bản sắc và hơi thở thời đại, thành phố sẽ gửi đi một thông điệp tới cộng đồng đầu tư toàn cầu: Hà Nội không chỉ là trung tâm hành chính mà còn là kinh đô sáng tạo của khu vực và châu lục. Điều này tạo điều kiện thuận lợi để Hà Nội thu hút các quỹ đầu tư mạo hiểm, các tập đoàn đa quốc gia trong lĩnh vực công nghiệp sáng tạo đến với Thủ đô.

Bên cạnh đó, Festival Thăng Long - Hà Nội 2026 có thể xem là phép thử quan trọng đối với năng lực quản trị công - tư trong lĩnh vực văn hóa. Phát triển công nghiệp văn hóa không thể chỉ dựa vào nguồn ngân sách nhà nước, mà đòi hỏi sự tham gia của các doanh nghiệp tư nhân cũng như toàn dân.

Festival năm nay chắc chắn sẽ tạo ra một cơ chế phối hợp nhịp nhàng giữa chính quyền thành phố (trong vai trò kiến tạo thể chế, bảo trợ không gian...) với các doanh nghiệp, tập đoàn kinh tế, các không gian sáng tạo tư nhân (vai trò nhà tài trợ, nhà sản xuất nội dung, vận hành thương mại). Sự cộng hưởng này tối ưu hóa nguồn lực xã hội hóa, đồng thời tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh để nâng cao chất lượng các sản phẩm, dịch vụ văn hóa của Thủ đô.

Đặc biệt, dưới lăng kính ngoại giao văn hóa, Festival Thăng Long - Hà Nội 2026 chính là cầu nối đưa tinh hoa Thăng Long – Hà Nội – Việt Nam vươn ra trường quốc tế. Việc kết nối với các chuyên gia, nghệ sĩ, nhà thiết kế quốc tế tham gia vào các không gian sáng tạo tại Hà Nội giúp chúng ta tiếp thu những xu hướng quản trị và sáng tạo tiên tiến của thế giới. Đây cũng là cơ hội “xuất khẩu tại chỗ” các giá trị văn hóa Việt Nam, biến văn hóa thành sức mạnh mềm, nâng cao vị thế và uy tín của quốc gia trên trường quốc tế.

4. Có thể khẳng định, Festival Thăng Long - Hà Nội 2026 không chỉ dừng lại ở một lễ hội thông thường, đây chính là hành động, mô hình thực tiễn của Hà Nội trong chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa đã được Bộ Chính trị đặt ra tại Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, Chương trình hành động số 08-Ctr/TU của Thành ủy Hà Nội về thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW.

Đó là việc Hà Nội đã đẩy mạnh phát triển thị trường công nghiệp văn hóa thông qua việc nâng tầm và đầu tư cho các sự kiện lớn mang tầm quốc tế diễn ra định kỳ, trong đó có Festival Thăng Long - Hà Nội.

Bằng tư duy dám nghĩ dám làm, kết hợp giữa bảo tồn và phát huy, giữa công nghệ hiện đại và hồn cốt truyền thống, Hà Nội đang từng bước hiện thực hóa khát vọng trở thành “trung tâm sáng tạo, điểm đến của các sự kiện văn hóa, nghệ thuật, trung tâm thiết kế, sáng tạo của khu vực và quốc tế” như Chương trình hành động số 08-Ctr/TU của Thành ủy Hà Nội đặt ra.

Khi di sản được chuyển hóa thành tài sản kinh tế, sự sáng tạo được tôn vinh làm động lực phát triển, Hà Nội sẽ tiếp tục viết nên những chương mới trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc và văn hóa thực sự trở thành nguồn lực nội sinh, kiến tạo tương lai Hà Nội “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo - Hội nhập - Kết nối”./.

Trung Kiên