Phường Cửa Nam: Đột phá phát triển văn hóa và lan tỏa giá trị người Hà Nội thanh lịch, văn minh

Từ việc cụ thể hóa các Chỉ thị, Nghị quyết về văn hóa, tạo đà cho công nghiệp văn hóa bứt phá, đến việc lan tỏa hai bộ Quy tắc ứng xử và phát huy vai trò nêu gương của người đứng đầu, phường Cửa Nam đã và đang kiến tạo một không gian sống văn minh, kỷ cương, đậm đà bản sắc, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp xây dựng hình mẫu người Hà Nội thanh lịch, văn minh.

Kết quả triển khai các Nghị quyết, Chỉ thị của Trung ương và Thành ủy về phát triển văn hóa

Thực hiện các Nghị quyết, Chỉ thị của Trung ương và đặc biệt là Chương trình số 06-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội về "Phát triển văn hóa, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh", Đảng ủy phường Cửa Nam đã ban hành, Nghị quyết chuyên đề như Đề án số 09-ĐA/ĐU ngày 12/3/2026 của Đảng ủy phường về phát triển công nghiệp văn hóa gắn với bảo tồn và phát huy di sản trên địa bàn phường Cửa Nam; Kế hoạch số 221/KH-UBND ngày 23/7/2026 của UBND phường về Triển khai thực hiện Đề án số 09-ĐA/ĐU ngày 12/3/2026 của Đảng ủy phường về “Phát triển công nghiệp văn hóa gắn với bảo tồn và phát huy giá trị di sản trên địa bàn phường Cửa Nam”. Công tác quán triệt, học tập các Chỉ thị, Nghị quyết được tổ chức sâu rộng, bài bản đến 100% cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân, giúp nâng cao nhận thức về vị trí, vai trò của văn hóa trong thời đại mới.

Cụ thể hóa phong trào "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa", phường Cửa Nam đã đưa các tiêu chí xây dựng văn hóa vào từng tổ dân phố, từng gia đình. Hằng năm, tỷ lệ gia đình đạt danh hiệu "Gia đình văn hóa" trên địa bàn phường luôn giữ vững ở mức trên 97%, tỷ lệ "Tổ dân phố văn hóa" được duy trì trên 93%. Các thiết chế văn hóa cơ sở như nhà sinh hoạt cộng đồng, điểm sinh hoạt văn hóa - thể thao tại các khu dân cư liên tục được rà soát, đầu tư, nâng cấp và cải tạo. Không dừng lại ở việc hoàn thiện hạ tầng, phường còn đổi mới phương thức hoạt động của các thiết chế này nhằm thu hút đông đảo người dân tham gia, biến các điểm sinh hoạt cộng đồng thành nơi gắn kết tình làng nghĩa xóm, bảo tồn nét đẹp sinh hoạt văn hóa truyền thống của người Kẻ Chợ xưa.

Bên cạnh đó, việc thực hiện các Nghị quyết về văn hóa được gắn kết chặt chẽ với nhiệm vụ quản lý trật tự đô thị, bảo vệ môi trường và chỉnh trang mỹ quan phong cảnh. Các mô hình ngày Chủ nhật xanh, tuyến phố văn minh đô thị được duy trì thường xuyên, góp phần làm cho diện mạo của Cửa Nam ngày càng sáng, xanh, sạch, đẹp. Sự chuyển biến rõ nét trong nhận thức và hành động của nhân dân chính là minh chứng sinh động cho thấy các Nghị quyết của Đảng đã thực sự đi vào cuộc sống, trở thành kim chỉ nam cho mọi hoạt động ở cơ sở.

Những kết quả tích cực trong việc thực hiện Nghị quyết số 09-NQ/TU về phát triển công nghiệp văn hóa

Là địa bàn sở hữu mật độ di sản kiến trúc, di tích lịch sử và danh lam thắng cảnh giàu có, phường Cửa Nam đứng trước cơ hội lớn nhưng cũng đầy thách thức trong việc cụ thể hóa Nghị quyết số 09-NQ/TU ngày 22/02/2022 của Thành ủy Hà Nội về "Phát triển công nghiệp văn hóa trên địa bàn Thủ đô giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045". Nhận thức rõ tiềm năng này, chính quyền phường đã chủ động chuyển hướng từ "quản lý văn hóa" sang "quản trị và phát triển nguồn lực văn hóa", biến các di sản trở thành động lực phát triển kinh tế - xã hội. Trong những năm qua, phường Cửa Nam đã phối hợp hiệu quả với các cơ quan chuyên môn, các doanh nghiệp lữ hành và cộng đồng sáng tạo để đánh thức giá trị của các di tích lịch sử - văn hóa trên địa bàn. Các không gian văn hóa, tuyến phố di sản và kiến trúc công cộng được quy hoạch bảo tồn gắn liền với phát triển các sản phẩm du lịch trải nghiệm, du lịch văn hóa đêm.

Mặc dù quỹ đất hạn chế, Cửa Nam đã biến thách thức thành cơ hội bằng việc khai thác tối đa hệ thống di tích lịch sử và hạ tầng giao thông kết nối. Điểm sáng nổi bật là UBND phường đã phối hợp với các sở, ngành và chuyên gia xây dựng Đề án thành lập Trung tâm công nghiệp văn hóa phường Cửa Nam trình UBND Thành phố phê duyệt. Đề án căn cứ trên Luật Thủ đô 2024 và các Nghị quyết của HĐND Thành phố về sử dụng tài sản công, nhằm tạo lập hệ sinh thái công nghiệp văn hóa mới trên nền tảng di sản sẵn có.

Song song đó, hàng loạt sự kiện văn hóa, nghệ thuật quy mô đã được tổ chức sôi nổi. Tiêu biểu là chương trình "Phường Cửa Nam bước vào kỷ nguyên mới", triển lãm "Cửa Nam giao hòa", "Sợi chỉ thời gian", hay "Sáng tạo cùng di sản - gặp gỡ Nghê Việt" tại trường THCS Trưng Vương. Nhiều không gian kiến trúc lịch sử được "hồi sinh" qua hoạt động biểu diễn âm nhạc cổ điển, âm nhạc thính phòng thường xuyên tại không gian biệt thự cổ 49 Trần Hưng Đạo: như "Salon Âm nhạc thính phòng - Tiếng vọng di sản" và đêm nhạc Dương Thụ; triển lãm "Chuyện đình Vũ Thạch với tổ nghề khảm trai", cùng Tour đêm Phố sách Hà Nội.

Đặc biệt, phường Cửa Nam đã đẩy mạnh xã hội hóa và hợp tác quốc tế. Lễ công bố dự án tu bổ hai bức Phù điêu tại phố Hàng Lọng thu hút sự đồng hành của Ngân hàng PVcomBank và các nghệ sĩ tên tuổi. Tác phẩm nghệ thuật công cộng "Kết đoàn" tại Vườn hoa 19/12 được khánh thành, hưởng ứng danh hiệu "Thành phố sáng tạo" của UNESCO. Trưng bày "Giao thoa văn hóa Á - Âu trong lòng Hà Nội" tại Biệt thự 46 Hàng Bài do các chuyên gia Việt - Pháp phối hợp thực hiện đã tôn vinh kiến trúc đô thị lịch sử. Phường cũng phối hợp với Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam tổ chức 02 Hội thảo khoa học về thể chế và phát triển nghệ thuật thời chuyển đổi số.

Bên cạnh đó, công tác đào tạo cán bộ, ứng dụng công nghệ thông tin được chú trọng. Đời sống tinh thần người dân được nâng cao qua chiếu phim miễn phí, giải thể thao Mừng Đảng - Mừng Xuân, Phố sách Xuân Bính Ngọ 2026. Nhìn lại giai đoạn qua, việc triển khai Nghị quyết 09-NQ/TU tại Cửa Nam đã đạt nhiều kết quả quan trọng. Trong giai đoạn 2026 - 2030, phường Cửa Nam tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, hoàn thiện thể chế, đưa Cửa Nam trở thành điểm đến văn hóa đặc sắc của Thủ đô.

Áp dụng, lan tỏa hai bộ Quy tắc ứng xử và đề cao vai trò nêu gương của người đứng đầu

Xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh là một quá trình lâu dài, đòi hỏi những chuẩn mực cụ thể và giải pháp căn cơ. Phường Cửa Nam đã triển khai quyết liệt hai bộ Quy tắc ứng xử của Thành phố: "Quy tắc ứng xử của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong các cơ quan thuộc thành phố Hà Nội" và "Quy tắc ứng xử nơi công cộng trên địa bàn thành phố Hà Nội". Tại trụ sở UBND phường và các bộ phận tiếp công dân, Quy tắc ứng xử của cán bộ, công chức được thực hiện nghiêm túc. 100% cán bộ, công chức, người lao động ký cam kết thực hiện đúng chuẩn mực đạo đức công vụ với phương châm "kỷ cương, trách nhiệm, tận tụy, thân thiện". Văn hóa công sở có sự thay đổi căn bản: quy trình xử lý thủ tục hành chính được đơn giản hóa và công khai; tinh thần, thái độ phục vụ nhân dân lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo hiệu quả công việc. Nụ cười công sở, sự lắng nghe và hướng dẫn chu đáo đã trở thành nét đẹp thường nhật của bộ máy chính quyền phường Cửa Nam.

Đối với Quy tắc ứng xử nơi công cộng, phường đã đẩy mạnh tuyên truyền bằng nhiều hình thức đa dạng như niêm yết công khai tại các điểm sinh hoạt cộng đồng, di tích lịch sử, trường học, trung tâm thương mại; tuyên truyền qua hệ thống truyền thanh và các nền tảng mạng xã hội. Nhờ đó, các hành vi ứng xử văn minh khi tham gia giao thông, giao tiếp thương mại, giữ gìn vệ sinh chung, không chen lấn, xô đẩy nơi công cộng đã trở thành thói quen tự giác của đại đa số người dân và các hộ kinh doanh.

Đặc biệt, quá trình triển khai các quy tắc ứng xử luôn gắn liền với việc đề cao vai trò, trách nhiệm nêu gương của người đứng đầu. Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường và trưởng các tổ chính trị - xã hội luôn đăng ký các việc làm cụ thể, đi đầu trong mọi phong trào. Người đứng đầu cấp ủy, chính quyền phường duy trì nghiêm túc lịch tiếp dân, tăng cường đối thoại trực tiếp với nhân dân, kịp thời lắng nghe và tháo gỡ những bức xúc, nguyện vọng chính đáng của người dân ngay từ cơ sở. Phương châm "Cán bộ đi trước, làng nước theo sau", "Nói đi đôi với làm" của lãnh đạo phường Cửa Nam đã tạo dựng niềm tin vững chắc trong nhân dân, trở thành hạt nhân lan tỏa nét đẹp văn hóa ứng xử trong toàn cộng đồng.

Nhân rộng và biểu dương nhiều gương điển hình tiên tiến

Công tác phát hiện, bồi dưỡng, nhân rộng các gương điển hình tiên tiến, mô hình hay, cách làm hiệu quả được phường Cửa Nam xác định là giải pháp quan trọng để "lấy cái đẹp dẹp cái xấu", tạo động lực thúc đẩy phong trào thi đua yêu nước.Hằng năm, phường tổ chức đánh giá, biểu dương và khen thưởng kịp thời hàng chục tập thể, cá nhân đạt danh hiệu "Người tốt, việc tốt", gia đình văn hóa tiêu biểu. Nhiều mô hình tự quản hiệu quả đã được hình thành và nhân rộng, tiêu biểu như:Mô hình "Tổ dân phố xanh - sạch - đẹp - an toàn": Người dân tự giác phân loại rác thải tại nguồn, trồng hoa, cây xanh tại các ngách nhỏ, giữ gìn vệ sinh môi trường chung.Mô hình "Tuyến phố văn minh thương mại": Vận động 100% các hộ kinh doanh ký cam kết niêm yết giá, không lấn chiếm lòng đường vỉa hè, ứng xử hòa nhã, lịch sự với du khách. Mô hình "Cơ quan, trường học văn hóa": Đẩy mạnh giáo dục nếp sống thanh lịch, văn minh cho thế hệ trẻ ngay từ học đường, kết hợp xây dựng môi trường làm việc kỷ cương, văn minh.

Nhìn lại chặng đường đã qua, những kết quả đạt được trong công tác phát triển văn hóa và xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh tại phường Cửa Nam, TP Hà Nội rất đáng tự hào. Từng quyết sách đúng đắn, từng mô hình hay và sự nêu gương của tập thể cán bộ đã và đang kết tinh thành những giá trị văn hóa làm nên diện mạo mới cho Cửa Nam. Bằng việc phát huy tối đa các kết quả đạt được, đồng thời kiên quyết, kiên trì khắc phục những tồn tại, hạn chế, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân phường Cửa Nam sẽ tiếp tục giữ vững và phát huy truyền thống văn hóa, quyết tâm xây dựng phường Cửa Nam trở thành điểm sáng về văn hóa, một không gian sống thanh lịch, văn minh, hiện đại, góp phần vào sự phát triển chung của Thủ đô Hà Nội ngàn năm văn hiến./.

Sơn Dương