Xây dựng phường Yên Hòa thành cộng đồng đô thị văn hóa, hiện đại, thông minh, giàu bản sắc

“Làng khoa bảng” của Thủ đô Hà Nội

Phường Yên Hòa được biết đến với truyền thống hiếu học “Làng khoa bảng” nằm trong Tứ danh hương “Mỗ - La - Canh - Cót” của đất kinh kỳ. Nơi đây đã sinh ra nhiều người con ưu tú, có tài, có đức, có tâm huyết đóng góp trí - lực cho sự nghiệp xây dựng và phát triển của đất nước, Thủ đô nói chung và phường Yên Hòa nói riêng.

Nghị quyết Đại hội Đảng bộ phường Yên Hòa lần thứ I nhiệm kỳ 2025- 2030 xác định phát triển toàn diện văn hóa - xã hội, nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân. Đẩy mạnh hoạt động văn hóa, thể thao, phát triển các thiết chế văn hóa hiện đại gắn với gìn giữ, phát huy giá trị truyền thống “Làng khoa bảng”, “Đất tứ danh hương” và các di sản văn hóa trên địa bàn. Xây dựng môi trường văn hóa công sở, văn hóa công dân, phát huy nếp sống văn minh - thanh lịch - nghĩa tình, tạo bản sắc riêng cho người Yên Hòa trong đô thị trung tâm Thủ đô.

Yên Hòa có 20 di tích lịch sử văn hóa trong đó 5 di tích lịch sử cấp quốc gia, 8 di tích lịch sử cấp thành phố và 7 di tích nằm trong danh mục kiểm kê. Có 4 lễ hội truyền thống, các lễ hội phường Yên Hòa thường được tổ chức vào các tháng đầu năm. Lễ hội được tổ chức gồm các nghi lễ cổ truyền như: lễ phong áo Thánh, tế lễ, dâng hương và rước kiệu Thánh. Phần hội diễn ra tưng bừng với các trò chơi dân gian như chọi gà, chơi cờ người, hát ca trù, quan họ... Những lễ hội này không chỉ là dịp để người dân tưởng nhớ công đức tổ tiên và Thành hoàng làng mà còn góp phần quan trọng trong việc gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống giữa lòng đô thị hiện đại, tạo nên sự kết nối sâu sắc giữa cộng đồng cư dân cũ và mới.

Phường Yên Hòa thể hiện rõ nét quá trình chuyển đổi từ làng truyền thống sang khu đô thị hiện đại, với nhiều đặc điểm văn hóa - xã hội đặc sắc. Là nơi có lịch sử lâu đời, từng là các làng cổ ven đô với các di tích như Đình Hạ Yên Quyết và Đình Trung Kính Thượng, Trung Kính Hạ, Đình Trong, Đình Ngoài, Đền Dục Anh - nơi thờ Thành hoàng làng, gắn với các lễ hội truyền thống, phong tục tín ngưỡng và sinh hoạt cộng đồng đậm đà bản sắc Bắc Bộ. Đến nay, dù đã đô thị hóa mạnh mẽ, nhiều nét văn hóa truyền thống vẫn được người dân gìn giữ, trở thành điểm tựa tinh thần trong bối cảnh đổi thay.

Phường có hệ thông các thiết chế văn hóa tương đối đồng bộ với 7 thiết chế văn hóa, 29 nhà họp Tổ dân phố, 40 phòng sinh hoạt cộng đồng góp phần nâng cao đời sống văn hóa tinh thần của Nhân dân. Công tác tuyên truyền quảng bá văn hóa lối sống của người Yên Hòa luôn được đảng bộ và chính quyền phường quan tâm. Hoạt động văn hóa ở cơ sở được chú trọng, hoạt động văn hóa, thể thao quần chúng được đầu tư phát triển thu hút sự tham gia của đông đảo nhân dân trên địa bàn.

Văn hóa Yên Hòa sẽ không chỉ là di sản mà còn là nguồn lực để phát triển kinh tế số và xã hội số

Cụ thể hóa và tổ chức triển khai thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị, Chương trình số 08-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội phù hợp với điều kiện thực tiễn của phường, Ban Thường vụ Đảng ủy phường Yên Hòa đặt mục tiêu chung xây dựng phường thành địa bàn văn minh, giàu bản sắc văn hóa, có môi trường văn hóa lành mạnh, tiến bộ. Đồng thời, các giá trị văn hóa truyền thống được gìn giữ, bảo tồn và phát huy; hệ thống thiết chế văn hóa - thể thao được quản lý, khai thác hiệu quả, đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu sinh hoạt, sáng tạo và hưởng thụ văn hóa của Nhân dân.

Phát huy vai trò của văn hóa là nền tảng tinh thần và trụ cột quan trọng trong xây dựng cộng đồng, góp phần hình thành người Yên Hòa văn minh, thanh lịch, nghĩa tình, có ý thức trách nhiệm với cộng đồng, chấp hành pháp luật, tích cực tham gia các hoạt động xã hội và xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư. Từng bước xây dựng môi trường văn hóa, đô thị văn minh gắn với môi trường văn hóa số lành mạnh.

Ứng dụng mạnh mẽ chuyển đổi số trong bảo tồn, phát huy di sản văn hóa, phát triển công nghiệp văn hóa số, thúc đẩy môi trường văn hóa số, phù hợp với nền kinh tế số, xã hội số, công dân số. Phấn đấu xây dựng Yên Hòa trở thành địa bàn tiêu biểu về xây dựng đời sống văn hóa, góp phần nâng cao đời sống tinh thần của Nhân dân và tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của địa phương.

Tầm nhìn đến năm 2045, “văn hóa là động lực phát triển bền vững”, văn hóa Yên Hòa không chỉ là di sản mà còn là nguồn lực để phát triển kinh tế số và xã hội số. Hình thành các không gian văn hóa sáng tạo, kết nối với các doanh nghiệp công nghệ trên địa bàn. Văn hóa công vụ trên địa bàn phường đạt trình độ quản trị thông minh, liêm chính và nhân văn; đội ngũ cán bộ đủ năng lực trình độ đáp ứng yêu cầu theo quy định. Phát triển các nền tảng tương tác ảo để quảng bá truyền thống “Làng khoa bảng - Đất tứ danh hương” đến bạn bè trong nước và quốc tế.

Con người Yên Hòa văn minh, thanh lịch nghĩa tình ứng xử văn hóa trong môi trường mạng và môi trường đô thị trở thành nếp sống tự giác của người dân. Đảm bảo sự cân bằng tuyệt đối giữa tốc độ đô thị hóa nhanh chóng và việc giữ gìn “hồn cốt” của một làng cổ giữa lòng đô thị. Đặc biệt, năm 2024, phường Yên Hòa trở thành cộng đồng đô thị văn hóa, hiện đại, thông minh, giàu bản sắc; nơi văn hóa trở thành chuẩn mực trong đời sống và là nền tảng phát triển bền vững.

Triển khai nhiều giải pháp, nhiệm vụ trọng tâm

Để đạt các mục tiêu đề ra, phường Yên Hòa tập trung triển khai 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu. Trước hết là nâng cao nhận thức, tăng cường trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo, quán triệt và triển khai có hiệu quả các nghị quyết, chỉ thị, kết luận của Đảng về xây dựng, phát triển văn hóa Việt Nam.

Tiếp đến, phường sẽ xây dựng môi trường văn hóa tại khu dân cư, chung cư như tổ chức triển khai thực hiện nghiêm các quy tắc ứng xử nơi công cộng, triển khai thực hiện quy tắc ứng xử tại 100% tổ dân phố, chung cư; cụ thể hóa thành quy ước phù hợp từng địa bàn; tổ chức ký cam kết thực hiện đối với hộ gia đình.

Phường cũng sẽ xây dựng con người Yên Hòa văn minh, thanh lịch, nghĩa tình với việc triển khai Bộ tiêu chí con người Yên Hòa tại tổ dân phố, cơ quan, trường học; gắn với đánh giá, xếp loại hằng năm. Tổ chức tôn vinh học sinh, sinh viên tiêu biểu, cá nhân có thành tích. Tiếp tục nâng cao chất lượng, hiệu quả phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” gắn với xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh; thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang và lễ hội. Xây dựng mỗi gia đình, cơ quan, đơn vị, tổ chức, doanh nghiệp, địa phương, cộng đồng là một môi trường văn hóa lành mạnh.

Ngoài ra, phường Yên Hòa phát triển thiết chế văn hóa cơ sở; bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa (rà soát, lập hồ sơ quản lý di tích; xây dựng kế hoạch bảo tồn, tu bổ theo quy định, tổ chức các hoạt động văn hóa truyền thống của các chùa, đình, đền, miếu hằng năm...). Ứng dụng chuyển đổi số hỗ trợ phát triển văn hóa (tiếp tục triển khai mô hình “mỗi di tích - một sản phẩm thông tin số” giai đoạn 2 nâng cấp trang thông tin quảng bá, giới thiệu di tích tích hợp Chatbot AI, Callbot AI; triển khai QR di tích; số hóa 100% di tích; gắn mã QR...).

Thời gian tới, phường Yên Hòa cũng tiếp tục đẩy mạnh xây dựng văn hóa công vụ, huy động nguồn lực và phát huy vai trò của cộng đồng để hoàn thành các mục tiêu kế hoạch đề ra./.

Quỳnh Chi